Όχι «συνευθύνη»! Δημοκρατία

ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΣΚΟΠΛΑΚΗ*

Η «συνευθύνη» συνιστά τη λεοντή, μέσα στην οποία οργανώνονται τα νεοφιλελεύθερα μνημονιακά κόμματα της κυβέρνησης για να διευρύνουν τους αποκλεισμούς και να συνομολογήσουν την περιθωριοποίηση των καταπιεζόμενων τάξεων. Είναι η ολιγαρχική τεχνική χειραγώγησης, ο ασφυκτικός νεοσυντηρητισμός, η έπαρση που κοροϊδεύει, διώκει, παραχαράσσει και ελίσσεται για να διατηρήσει το χρεωκοπημένο ταξικό, πολιτικό και (αν)ηθικό πλαίσιό της.
Σε πρώτη φάση, τα κόμματα του κεφαλαίου μετέφεραν με τα Μνημόνια την οικονομική ασυδοσία του τελευταίου, τις ανισορροπίες του ευρώ, αλλά και την ηθικοπολιτική τους κατάντια στην κοινωνία υπό μορφή κρίσης. Ο όχι τυχαία υποκοριστικός Γιωργάκης έπραξε εξίσου όσα υπαγόρευε η κατεύθυνση του κερδοσκοπικού ανέμου, αλλά και όσα του κατοχύρωναν την αντιδημοκρατική, κληρονομική αξίωση προνομιακής κινητικότητας και ανέλιξης. Σε δεύτερη φάση, η παρούσα μνημονιακή τριμερής, κινούμενη από ομοιότροπα ελατήρια, θεμελιώνει τη δεσμευτικότητα του σχήματος «εσωτερική υποτίμηση - συμπιεσμένη εργασία-ανύπαρκτη ανάπτυξη», πάνω σε μια αλλοιωμένη πολιτική ισότητα χωρίς κοινωνικό περιεχόμενο. «Συνευθύνη», πριν απʼ όλα, σημαίνει απαξίωση της ιδιότητας του πολίτη, ώστε ο οικονομικός αποκλεισμός με όρους ταξικού-κοινωνικού ολέθρου να συνάπτεται στην πολιτική περιθωριοποίηση, όπου ο πολίτης θα μεταπίπτει σε άτομο με το état dʼesprit της πιο αλλοτριωτικής ηττοπάθειας. Η αποδομητική «συνευθύνη» εκθέτει τους εργαζόμενους, άνεργους και συνταξιούχους πολίτες ως γυμνά από δικαιώματα άτομα στον ωμό οικονομικό και πολιτικό καταναγκασμό του κεφαλαίου. Υπό αυτό το πρίσμα, ακόμα και οι πιο χονδροειδείς φαρσοκωμικές εκφάνσεις της κυβερνώσας «συνευθύνης» αποκτούν τραγική σοβαρότητα. Πέρα από φαρισαϊκούς βερμπαλισμούς, αυτή είναι η μαγιά αναδιάταξης του πολιτεύματος σε αποσυνθετική και αυταρχική εκτροπή, με φορείς τους «συνυπεύθυνους» παλαίμαχους της Δεξιάς και τους νεοπροσήλυτους αποστάτες της Αριστεράς. Γιʼ αυτό, η επικίνδυνη ιδεολογική χρήση των "κέρβερων" του Βερολίνου και η σύμπλευση μαζί τους κορυφώθηκαν με παραβιάσεις στην ελευθερία του συνέρχεσθαι, όργιο καταστολής και νέφη ασφυξιογόνων αερίων.
Στο πεδίο της πολιτικής πρακτικής, η «συνευθύνη» αρθρώνεται από συνέργειες: Αφενός, οι συστημικοί διανοούμενοι, οι οποίοι έχουν περάσει από την θωπεία και το εγκώμιο των προστατών τους στον μεγαλομανή παροξυσμό εναντίον των κοινωνικών αντιστάσεων, με όχημα άλλοτε εκχυδαϊσμένους, εκμαυλισμένους και μπαγιάτικους ψυχολογισμούς και άλλοτε τον πλαδαρό νοητικό συρμό της χρόνιας συναλλαγής τους με το νεοφιλελεύθερο καπιταλισμό. Τόσο με την ιδεολογικά στρατευμένη ψυχοτεχνολογία όσο και με την αλαζονική ασυναρτησία που μισθοτροφοδοτείται και προβάλλεται πολλαχώς, αυτοί οι διανοούμενοι «επιβεβαιώνουν την σήψη και την αναξιότητά των να εκφράσουν την πνευματική Ελλάδα» (όπως είχε γράψει ο Ηλ. Ηλιού το 1966). Με εγωπάθεια και μισανθρωπία, σκάβουν τα ιδεολογικά χαρακώματα της «συνευθύνης» και οδηγούν, μαζί με τους πολιτικούς φορείς της, στο αφετέρου, το οποίο είναι η θεμιτοποίηση του φασισμού. Ο κίβδηλος ερμηνειολαγνικός παρεμβατισμός τους λασπολογεί αντιιστορικά εναντίον μιας λαϊκής αντίστασης με βαθιά ιστορικότητα. Καταδολιεύουν συστηματικά την ενεργητική λαϊκή κυριαρχία ψέγοντάς την ως «πεζοδρόμιο» και «μειοψηφίες», έχουν αναγάγει την υποταγή και το προσκύνημα σε πρακτική ιδεολογία, ρευματοδοτούν αναχρονισμούς, φαντάσματα και δυστοπίες, για να θερμάνουν το ναζιστικό μόρφωμα με τους αγκυλωτούς σταυρούς σε συνάρτηση με τη βαναυσότητα των κατασταλτικών οργάνων.
Κάθε συνιστώσα της μνημονιακής «συνευθύνης» είναι πολιτικά, ηθικά, διοικητικά, οργανωτικά υπεύθυνη για την εξασθένηση της δημοκρατίας. Επομένως, οποιαδήποτε απόπειρα συνδιαλλαγής με πλευρές της είναι μάταιη και ετεροβαρής. Όπως έγραψε ο Πιερ Βιντάλ-Νακέ, «δεν μπορούμε να ανασκευάσουμε ένα κλειστό σύστημα, ένα ολικό ψεύδος, που δεν ανήκει στην τάξη όσων επιδέχονται ανασκευή, αφού το συμπέρασμα προηγείται των αποδείξεων». Για τους ομογενοποιημένους του νεοφιλελεύθερου μνημονιακού αυταρχισμού, το νεκροζώντανο δόγμα των πολιτικών επιλογών τους θα παρακάμπτει πάντα τις αποδείξεις της κοινωνικής καταστροφής. Οι πλατιές μάζες χωρίς εργασία, υγεία, παιδεία, περίθαλψη, πολιτισμό, θα είναι εσαεί έξω από την οπτική τους. Η Αριστερά, καθώς έλεγε ο Μαρξ, «δεν ορρωδεί ούτε μπροστά στα ίδια της τα συμπεράσματα ούτε μπροστά στις συγκρούσεις της με την οποιαδήποτε εξουσία» και γιʼ αυτό έχει χρέος να προασπίσει τη δημοκρατία στο Κοινοβούλιο και στο αναγεννώμενο μαζικό κίνημα. Διότι δεν θέλουμε «συνευθύνη» και «υπευθυνότητα» της μετάλλαξης, θέλουμε δημοκρατία!

*Ο Ν. Σκοπλάκης είναι ιστορικός

www.avgi.gr